İş dünyasının talebi ortak: KÇÖ uzatılmazsa işsizlik patlayacak

Pandemi döneminde milyonlarca insan iki önemli destekten yararlandı. İstihdamı korumak adına verilen bu iki destek Kısa Çalışma Ödeneği ve Nakdi Ücret Desteği oldu. Bu iki ödemeden Ücretsiz İzin Nakdi Ücret Desteği 9 Mart gecesi itibari ile Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın imzasıyla 2 ay daha uzatıldı. Böylece işten çıkarma yasağı ve ücretsiz izin parası 17 Mayıs'a kadar devam edecek. Fakat en az 2.5 milyon insanın yararlandığı Kısa Çalışma Ödeneği için benzer karar alınmadı. Mart itibari ile Kısa Çalışma Ödeneği (KÇÖ) sona erecek. Bu durum yeni sorunları beraberinde getirecek.

İŞTEN ÇIKARMAK YASAK AMA

Yeni karar ile birlikte 17 Mayıs'a kadar işten çıkarma yasağı devam edecek. Fakat Kısa Çalışma Ödeneği olmaması büyük sorunlara neden olacak.

Bir çok esnaf batışın eşiğinde. Olmayanlar dahi büyük zarar etmiş durumda. Pandemi döneminin başından beri, 1 yıldır verilen KÇÖ bu noktada büyük bir nefes oluyordu. İşverenler hem işçilerini işten çıkarmıyor, hem de büyük bir maaş yükünden kurtuluyordu.

Fakat KÇÖ'nün bitmesi işten çıkarma yasağı ile birlikte büyük sorunların baş göstermesine neden olabilir. Bir çok işveren için büyük bir endişe baş gösterdi.

İşçilerin endişesi ise işverenlerin bazılarının işten çıkarma yasağının etrafından dönmesi. Kod 29, yani ahlak dışı hareket nedeniyle işten çıkarmak yasağa rağmen serbest. Bu nedenle henüz KÇÖ aktifken bile bazı işverenlerin Kod29 ile hem işçisini tazminatsız kovduğu, hem de geleceğini zora soktuğu biliniyor. Benzer bir durumun KÇÖ bittikten sonra yaşanması bir başka endişe kaynağı.

DİSK'TEN UYARI

Konuya ilişkin konuşan isimlerden biri de DİSK Genel Başkanı Arzu Çerkezoğlu oldu. Çerkezoğlu konuya dair açıklamasında;

"Kısa Çalışma ödeneği zaten bizim İş Kanunu’muzda var olan ve özellikle ekonomik kriz dönemlerinde de sosyal koruma mekanizması olarak devreye giren bir uygulama. Pandemide de devreye girdi. Bu işçiler için önemli bir destek mekanizması oldu.

Pandeminin etkilerinin devam ettiği bu süreçte kısa çalışma ödeneği uygulamasının 31 Mart tarihinde bitirilecek olmasının işten çıkartmalar dahil çok olumsuz sonuçları olacak. Zaten işsizlikteki tabloyu biliyoruz. Özellikle pandemiyle birlikte Türkiye'de işsizlik rakamları çok ciddi bir oranda arttı.

Geniş tanımlı işsiz sayısı 10 milyonu aştı. Dolayısıyla kısa çalışma ödeneği uygulamasına son verilmesi pandemiyle birlikte artan sorunların daha belirgin bir şekilde ortaya çıkması ve hissedilmesine neden olacak. Böyle bir süreçte işçinin, çalışanın gelirini güvence altına alacak politikaların üretilmesi şart.

Pandeminin ekonomik ve toplumsal etkilerinin devam ettiği bu süreçte kısa çalışma ödeneği uygulamasının devam etmesi gerektiğini söylüyoruz. Kısa çalışma ödeneğinden yaralanma koşullarının daha da kolaylaştırılması gerekiyor.

Bütün işçilerin kısa çalışma ödeneği alması sağlanmalı. Bunların yanındaysa en düşük kısa çalışma ödeneğinin en az asgari ücret düzeyinde olması gerektiğini söylüyoruz. Ayrıca işten çıkartma yasağının da tüm istisnalarının kaldırılarak devam etmesi, ücretli izin uygulamasına da son verilmesi gerekir." dedi.